موزه کشتی های غول پیکر در مانیل؛ سفری ۴۰۰ ساله زیر آسمان پرستاره

در میان فروشگاه ها، رستوران ها و سرگرمی های مرکز خرید آسیا در مانیل، پایتخت فیلیپین، موزه ای قرار دارد که بازدیدکنندگان را به سفری چندصدساله در تاریخ دریانوردی می برد. موزه موسئو دل گالیون (Museo del Galeon) با بازسازی یک کشتی بادبانی اسپانیایی از قرن هفدهم، داستان تجارت دریایی، سفرهای اقیانوسی و نقش دریانوردان فیلیپینی در شکل گیری شبکه های تجاری جهان را روایت می کند.

جذابیت اصلی این موزه، ماکت عظیم کشتی اسپیریتو سانتو است که زیر سقفی با طرح آسمان پرستاره قرار گرفته است. بازدیدکنندگان در کنار تماشای این سازه بزرگ، با شیوه زندگی دریانوردان، دشواری های مسیریابی در اقیانوس و مسیرهای تجاری میان آسیا و قاره آمریکا آشنا می شوند. این موزه نشان می دهد که تاریخ دریانوردی تنها درباره کشتی ها نیست، بلکه داستان ارتباط فرهنگ ها، جابه جایی کالاها و تلاش انسان ها برای عبور از مرزهای جغرافیایی نیز هست.

کشتی اسپیریتو سانتو؛ جاذبه اصلی موزه موسئو دل گالیون

با ورود به فضای نمایشگاه، ماکت تمام قد کشتی اسپیریتو سانتو (Espiritu Santo) توجه بازدیدکنندگان را جلب می کند. این کشتی در اوایل قرن هفدهم در مسیرهای اقیانوس آرام فعالیت داشت و طبق اطلاعات ارائه شده در موزه، بین سال های ۱۶۰۳ تا ۱۶۱۸ در سفرهای دریایی حضور داشته است.

ماکت بازسازی شده نزدیک به ۳۰ متر ارتفاع و بیش از ۳۹ متر طول دارد. قرار گرفتن آن زیر سقفی با تصویر آسمان شب، فضایی شبیه چشم انداز اقیانوس آرام در شب ایجاد می کند؛ منظره ای که دریانوردان در سفرهای طولانی خود با آن روبه رو می شدند.

این طراحی به بازدیدکنندگان کمک می کند مقیاس کشتی های بادبانی تاریخی و شرایط سفرهای اقیانوسی را بهتر درک کنند. در دورانی که ابزارهای مدرن ناوبری وجود نداشتند، خدمه برای یافتن مسیر به دانش دریانوردی، مشاهده آسمان و تجربه عملی خود وابسته بودند.

مسیر تجاری گالیون؛ ارتباط آسیا، مکزیک و اروپا

اهمیت تاریخی کشتی اسپیریتو سانتو به نقش آن در شبکه تجارت دریایی دوران استعمار اسپانیا بازمی گردد. در آن دوره، مانیل به یکی از مراکز مهم مبادله کالا میان آسیا و قاره آمریکا تبدیل شده بود و مسیر دریایی مانیل به آکاپولکو در مکزیک، ارتباط میان این مناطق را برقرار می کرد.

در این شبکه تجاری، کالاهایی مانند ابریشم، چینی آلات و ادویه از آسیا به مکزیک منتقل می شدند. در مقابل، نقره استخراج شده در قاره آمریکا به آسیا می رسید و در مبادلات تجاری نقش مهمی داشت. بخشی از کالاهای آسیایی نیز از مسیرهای زمینی مکزیک به سواحل اقیانوس اطلس انتقال پیدا می کرد تا از آنجا به بازارهای اروپا برسد.

بر اساس اطلاعات ارائه شده در نمایشگاه، طی حدود ۲۵۰ سال فعالیت تجارت گالیون، ۱۸۱ کشتی در مجموع ۷۹۸ سفر در این مسیر انجام دادند. این شبکه تجاری از نمونه های مهم ارتباط اقتصادی میان قاره ها در دوره پیش از شکل گیری حمل و نقل مدرن به شمار می رود.

تجربه تعاملی موزه؛ آشنایی با زندگی دریانوردان

موسئو دل گالیون تنها به نمایش یک ماکت بزرگ محدود نیست. بخش های تعاملی آن تلاش می کنند تجربه دریانوردی در قرن هفدهم را برای بازدیدکنندگان ملموس تر کنند. نمایشگرهای لمسی به زبان انگلیسی، اطلاعاتی درباره مسیریابی کشتی ها و روش های تعیین موقعیت در پهنه اقیانوس ارائه می دهند.

پیش از توسعه ابزارهای دقیق اندازه گیری زمان و موقعیت جغرافیایی، دریانوردان برای تعیین مسیر از خورشید، ستارگان و ابزارهای ابتدایی استفاده می کردند. محاسبه نادرست موقعیت کشتی می توانست آن را از مسیر اصلی منحرف کند و سفر را طولانی تر یا خطرناک تر سازد.

بخش دیگری از نمایشگاه به ادویه ها اختصاص دارد. بازدیدکنندگان می توانند نمونه های مختلف را بو کنند و با رایحه هایی آشنا شوند که در تجارت تاریخی آسیا اهمیت داشتند. این تجربه حسی، ارتباط میان کالاهای تجاری و فرهنگ غذایی مناطق مختلف را بهتر نشان می دهد.

ترکیب نورپردازی، نمایشگرهای آموزشی و عناصر تعاملی باعث شده است موزه، علاوه بر علاقه مندان به تاریخ، برای خانواده ها و گردشگرانی که به تجربه های متفاوت علاقه دارند نیز جذاب باشد.

کشتی های تاریخی چگونه ساخته می شدند؟

ساخت کشتی های بزرگ بادبانی در قرن هفدهم به حجم زیادی از چوب، نیروی انسانی ماهر و دانش فنی نیاز داشت. اسپیریتو سانتو در منطقه کاویت، در جنوب مانیل و نزدیکی خلیج مانیل، ساخته شده بود. کشتی سازان برای ساخت این شناورها از چوب درختان سخت چوب جزیره لوزون و گونه های بومی دیگر استفاده می کردند.

بر اساس اطلاعات تاریخی ارائه شده در موزه، ساخت یک کشتی از این نوع ممکن بود به چوب حدود ۲ هزار درخت نیاز داشته باشد. این رقم، مقیاس منابع طبیعی مورد نیاز برای ساخت کشتی های اقیانوس پیما در آن دوران را نشان می دهد.

نیروی کار این صنعت عمدتا از فیلیپینی ها تشکیل می شد، اما صنعتگران و کارگران ماهر از مناطقی مانند ژاپن و چین نیز در فرایند ساخت مشارکت داشتند. نمایشگاه به مراحل ساخت کشتی، فعالیت کارگاه های کشتی سازی و شیوه به آب انداختن شناورها می پردازد.

ماکت موجود در موزه از فایبرگلاس ساخته شده است. قطعات آن در استان پامپانگا، در شمال مانیل، تولید شدند و سپس به محل نمایشگاه انتقال یافتند تا در فضای موزه سرهم شوند. به این ترتیب، سازه ای مدرن برای بازنمایی یکی از بخش های مهم تاریخ دریانوردی ساخته شده است.

موزه ای متفاوت در دل یکی از بزرگ ترین مراکز خرید جهان

قرار گرفتن موسئو دل گالیون در مرکز خرید آسیا، تجربه بازدید از آن را از بسیاری از موزه های تاریخی متمایز می کند. گردشگران می توانند در کنار خرید و استفاده از امکانات تفریحی، با بخشی از تاریخ دریانوردی فیلیپین و تجارت جهانی آشنا شوند.

این موزه با بازسازی یک کشتی بزرگ، نمایش مسیرهای تجاری و ارائه تجربه های تعاملی، تاریخ را از مجموعه ای از اطلاعات و تاریخ های گذشته به روایتی قابل مشاهده تبدیل می کند. بازدیدکنندگان نه تنها با شکل و اندازه کشتی های تاریخی آشنا می شوند، بلکه می توانند درباره دشواری سفرهای اقیانوسی، نقش نیروی کار محلی و تاثیر تجارت بر ارتباط میان قاره ها نیز اطلاعات کسب کنند.

جمع بندی

موسئو دل گالیون در مانیل، با ماکت عظیم کشتی اسپیریتو سانتو و نمایش تاریخ تجارت گالیون، تصویری از دوران شکل گیری ارتباطات دریایی میان آسیا و قاره آمریکا ارائه می دهد. فضای پرستاره نمایشگاه، تجربه های تعاملی و توضیح روش های ساخت و هدایت کشتی های بادبانی، این موزه را به مقصدی متفاوت برای علاقه مندان به تاریخ و سفر تبدیل کرده است. مهم تر از همه، روایت نقش دریانوردان فیلیپینی نشان می دهد که پشت شکل گیری شبکه های تجاری جهانی، دانش، مهارت و تلاش انسان هایی قرار داشته است که قرن ها پیش راه های ارتباطی میان قاره ها را گشودند.